Sabunotu

Sabunotu (Saponaria officinalis), karanfilgiller (Caryophyllaceae) familyasından çok yıllık bir çiçekli bitki. Bitki Avrupa kıtası genelinde, Batı Sibirya ve Asya’da bolca bulunuyor. Genellikle yol kenarlarında ve çit olarak kullanılan çalıların altlarında yetişiyor.

Bitki genellikle beyaz ya da pembe renkli olan güzel çiçeklerini bahar sonundan yaz başına kadar sergiliyor. Çiçekler geceleri açılıp, 3 gün kadar bitki üzerinde kalabiliyor. Arıların, kelebeklerin ve sineklerin çok sevdiği bu çiçekler özellikle sıcak gecelerde etrafa güçlü ve güzel kokularını yayıyor. Belki de bu sebeple kültüre alınmış bahçeleri süsleyen daha albenili türleri de var. 20 kadar alt türü bulunan sabunotunun adı, Latince sabun anlamına gelen “sapo” sözcüğünden türetilmiş.Bitkinin özellikle çiçeklendiği dönemlerde kök ve yapraklarında ihtiva ettiği zehirli maddeye de “saponin” deniyor.

Bu çiçeğe sabun otu denmesinin nedeni ise tek bir sap üzerinde oluşturduğu karşılıklı dizili olan yapraklarının suyla temas ettiğinde köpürmesi. Sabunotunun yapraklarından elde edilen sıvı tarihte sabun olarak narin kumaşların temizlenmesinde kullanılmış. Siz de sabunotunun yapraklarını toplayarak doğal bir sıvı sabun elde edebilirsiniz. Bir tutam sabunotu yaprağını yaklaşık yarım litre suda yarım saat kadar kaynatıp süzdüğünüzde elde ettiğiniz sıvıyı sabun olarak kullanabilirsiniz. Çeşitli kaynaklarda bitkinin tahinli helva ve bira yapımında kıvam artırıcı olarak kullanıldığı söyleniyor fakat belki de bu sabunotu değil de, onunla aynı familyadan olup yaprakları onun gibi köpüren bir başka bitki olan Çöven otu (Gysophila) olabilir.

Hindistan’da süt verimini artırmak için hayvan yemine karıştırılan bitki belki de çiftlik hayvanları için zehirli olmayabilir fakat özellikle kökü ve tohumları biz insanlar için zehirli. Sabunotunu bahçenizde tohumdan ya da köklerini ayırarak da çoğaltmanız mümkün. Fakat biraz istilacı bir bitki olduğundan onu da saksıyla birlikte toprağa gömmeniz tavsiye ediliyor.

Sabunotu - Saponaria officinalis

Çok Yıllık

Boy : 45-60 cm

Toprak Ph : 6.6-8.5

Sulama İhtiyacı : Düzenli Sulama

Konum : Güneş Alan Konum

Çiçeklenme : Bahar sonu - Yaz başı

Üretim Yöntemi : Tohum, Kök ayırma