Yalancı Servi

Yalancı Servi (Chamaecyparis), servigiller (Cupressaceae) familyasından serviye benzeyen kozalaklı (konifer) bir ağaç türü. Bu türe Yunanca’da yer anlamına gelen “khamai” ve “servi” anlamına gelen “kuparissos” sözcüklerinin birleşiminden oluşan bir ad verilmiştir. Ona “Yer servisi” ya da “yalancı servi” denilmesinin nedeni gerçek serviler kadar uzun boylu olmamasından ileri geliyor. Ayrıca kozalakları da gerçek bir serviye göre küçüktür. En uzun boylu doğal alt türü olan “C. lawsoniana” en fazla 60 metreye ulaşabilirken, en kısa boylu doğal alt türü olan “C.thyoides” 30 metreyi geçemiyor. Bu doğal alt türleri dışında, süs ağacı olarak kullanılmak üzere daha kısa boylu, farklı renk ve formda çok sayıda varyetesi de elde edilmiş. Bu türlerin çoğu dört doğal alt türün melezleri, bunlar da Port Orford sediri (C. lawsoniana), Bulvar servisi (C. pisifera), Hinoki Yalancı servisi (C. obtusa) ve Atlantik beyaz sedirinden (C. thyoides) oluşuyor. Evet, bazılarının isimleri “sedir” olarak geçiyor olabilir ama sanırım bu sadece form olarak benzedikleri için bu şekilde “yanlış olarak” kullanılıyor olmalı. Örneğin; “C pisifera” türünün sarı yapraklı çeşidi uzaktan tıpkı bir serviyi andırabilir. Oysa sedirin sert ve sivri yapraklarına karşın yalancı servilerin genellikle pulsu yaprakları bulunuyor.

Anavatanı Japonya ve Amerika’nın doğu ve batı kıyıları olan yalancı servinin yaprakları bazı türlerde gençken iğneli, yaşlandıkça pulsu ve yassı bir form kazanıyor. Fakat bu iğne yapraklı halini koruyan varyeteleri de yetiştirilmiş(!). Yani bazı türlerini servi ya da sedirden ayırt edebilmek biz amatörler için biraz zor olabilir. Koniferleri ayırt etmenin püf noktalarını bilmek bile bazen yeterli olmayabilir, hatta bilim dünyası bile onları sınıflandırırken kararsız kalabiliyor(!). Örneğin; yalancı servi türü olarak öğrendiğim “C. nootkatensis” artık ayrı bir cins olan “Xanthocyparis” ailesine dahil edilmiş, yani artık “X. nootkatensis” olarak biliniyor. Üstelik yalancı servi olarak kabul edilmeden çok daha önce bu türün gerçek bir servi zannedildiğini de ekleyelim...

Yalancı serviler, ardıç güvesi (Eupithecia pusillata) ve Çam güvesi (Panolis flammea) adlı iki tür güvenin de larvalarını bıraktıkları ağaçlar. Ağacın güzel kokulu odunu oldukça değerli bir tahta türü ve Japonya’da tapınakların yapımında da bu ağacın odunu kullanılmaktaymış...

Benim de iç mekanda küçük bir saksıda yetişen iğne yapraklı bir “C. lawsoniana ellwoodii”m var, şu an için bonsai gibi minyatür ve konik formlu bir ağaç fakat yetişkin üyeleri 3 metreye kadar çıkabiliyormuş. Normal olarak kuru iç mekan havasını ve sıcağı sevmeyen, nemli ortamları seven bir bitki, o nedenle de sularken yapraklarına da su püskürtüyorum. Kök çürümesi ve mantar hastalıkları konusunda da özellikle dikkatli olmam gerektiğinden onu saksıya dikerken drenajı iyi olan bir toprak karşımı hazırladım. Şu an için halinden gayet memnun görünüyor ama havalar ısındığında neler olacak açıkçası merakla bekliyorum...

Yalancı serviyi bahçenizde, güneşli ya da yarı gölgeli konumda çit veya bordür bitkisi olarak kullanmak isterseniz aklınızda bulunsun, bu ağaç rüzgara karşı çok dayanıklı bir tür değildir. Bu tür ağaçlar için gövdeyi destekleyecek sacayağı kazık sistemi kullanılabilir, nasıl yapılacağını bahçıvan arkadaşlarımızdan öğrenebilirsiniz. Ayrıca yalancı servilerin budanmaya elverişli ağaçlar olduklarını da ekleyelim, ama çok yavaş büyüdüklerini de unutmayın. Kurumuş dalları budarken gövdeyi asla zedelememeye çok dikkat etmelisiniz.

Yalancı Servi - Chamaecyparis

Çok Yıllık

Boy : 20-60 m

Toprak Ph : 5.6-7.8

Sulama İhtiyacı : Düzenli Sulama

Konum : Güneşli yada yarı gölge

Üretim Yöntemi : Tohum,çelik