Kalanşo

Kalanşo (Kalanchoe), Crassulaceae familyasından sukkulent türü tropik bir bitki ailesi. Anavatanı Madagascar olan kalanşo yaklaşık 150-200 alt türü olan, kaya ve kaktüs bahçelerini süsleyen ve pek sevilen bir süs bitkisi.

Sonbahar sonunda ya da kış başlangıcında kırmızı, pembe, sarı, turuncu ve beyaz çiçekler açan kalanşoya Çinliler “binlerce ve milyonlarca kırmızı ve mor” derlermiş, ilginç değil mi? Çinlilerin “yeni yıl çiçeği” de kalanşodur, hatta bitkiyi 1763’te keşfeden Michel Adanson ona Çinliler’den ödünç aldığı “kalanchoe” adını vermeyi uygun bulmuş. Sevgili bitki severler, “kalanchoe” öyle bildiğiniz gibi “kalanşo” filan diye okunmuyormuş, doğru telaffuzu “kelankoi” imiş meğer ama dilimize kalanşo olarak yerleşivermiş bir kere...

Kalanşo ailesi genellikle çok yıllık bitkilerden oluşuyor. Ailenin en ve tek uzun boylu üyesi ise ortalama 6 metrelik boyuyla bir ağaç olabilen, gösterişli yapraklara sahip “Kalanchoe beharensis”, geri kalanların ise boyu yarım metreyi bulmuyor. Kalanşo türleri içinde üremek için erkeklere ihtiyaç duymayan, hatta erkek üyesi bulunmayan yani eşeysiz üreyebilen tek tür ise “Kalanchoe daigremontiana”, onu “Aşkın gözyaşları” adıyla tanıyor olabilirsiniz. Görünümü oldukça ilginç olan bu bitkinin yapraklarının kenarlarında oluşan sayısız minik yapraktan yeni bitkiler elde edilebiliyor. Hatta bu yüzden ona “Binlerin annesi” diyorlar yabancı dilde. Yalnız dikkatli olmanızda fayda var, bu anneyi fazla şımartırsanız istilacı olabiliyormuş (!) Kalanşo’nun belki de en yaygın görülen çeşidi, bir Alman tohum tüccarı olan Robert Blossfeld’in keşfettiği “Kalanchoe blossfeldiana”dır. Hatta bende de pembe çiçeklerini görmeyi özlediğim güzel bir örneği var.

Evinizde bitkilerinizi kurcalamaya meraklı evcil hayvanlarınız varsa bu türü size tavsiye etmiyorum çünkü yaprakları zehirli bir tür. Her zehirli bitki gibi ilaç olarak da kullanılıyormuş kalanşo. Enfeksiyon, ihtihaplanma ve romatizmanın yanı sıra Trinidad ve Tobago’da hipertansiyon ilacı olarak da kullanılırmış.

Kalanşonuzu nasıl mutlu edersiniz hemen anlatayım: Öncelikle kalanşo bakımı en zahmetsiz çiçeklerden biridir. Ona doğrudan olmasa da, bol güneş ışığı alabileceği aydınlık bir oda seçin. Kapalı değil havadar bir yer olsun. Sıcak iklimlerde bahçede de yetiştirenler varmış ama tropik bir bitki olduğundan ona en uygun mekanın içerisi olduğunu sanıyorum. Sıcak mevsimlerde haftada bir defa sulamanız, kışın bu periyodu biraz daha uzatmanız uygun olabilir. Çiçekli olduğu dönemde ayda bir besinini verir, kurumuş çiçek başlarını da temizlerseniz kalanşonuz size uzun süre çiçek vermeye devam edecektir. Çoğaltmak isterseniz (ki çoğu zaman bitkiniz bu işi de kendi kendine halledecektir, benimki ediyor!) türüne göre tek yapmanız gereken şey yapraklarını ya da yaprak uçlarında oluşan yaprakçıkları toprakla buluşturmanız. Çiçeklerin dilinde sabrı ve sonsuz şefkati simgeleyen kalanşo, uzunca bir süre çiçekli kalabildiği için bakmaktan keyif alacağınız yeni bitki dostunuz olabilir.