Su Marulu

Su marulu (Pistia stratiotes), yılanyastığıgiller (Araceae) ailesinin “yüzme bilen” bir üyesi. Yanlış duymadınız, su marulu suyun üzerinde kalmayı becerebilen bir sıcak iklim su bitkisi. Şöyle ki bitkinin yapraklarının üzerindeki minik tüyler sudaki hava kabarcıklarını hapsederek bitkinin su üzerinde kalmasını sağlıyor. Bitkinin Latince’deki adı olan Pistia, Yunanca “pistos” yani “su” sözcüğünden geliyor. Ona su lahanası, Nil lahanası ya da deniz kabuğu çiçeği diyenler de var. Su marulunun rozet şeklinde kümelenen sapsız ve dalgalı yaprakları, yaprakların hemen altında saçaklanan kökleri ve yaprakların hemen dibinde bitiveren ve pek de çiçeğe benzemeyen çiçekleri bulunuyor.

Bitkiye ilk defa Afrika’nın en büyük, dünyanın ise ikinci büyük tatlı su gölü olan Victoria gölünde rastlanmış. Günümüzde su marulunu tropik ve subtropik iklim kuşaklarındaki pek çok tatlı su havzasında, su kanallarında, süs havuzlarında ve hatta akvaryumlarda bile görmek mümkün. Su marulu hızlı büyüyen istilacı bir bitki, bu özelliğiyle bazen suyun yüzeyini kaplayarak suya ışık ve oksijen girişini engelleyerek balık ölümlerine de yol açabiliyor. Sudaki besleyici maddeleri başka yosunlarla paylaşmayı sevmeyen su marulunu akvaryumlarda yosun oluşumunu engellemek için kontrollü olarak kullananlar da var. Ayrıca küçük balıklar su marulunun kök ve yaprakları arasına gizlenerek büyük balıklardan korunabiliyormuş.

Su marulu ne yazık ki bulunduğu yerdeki sivrisinek popülasyonunun artmasında da etkili olabiliyor. Bu nedenle bitki mekanik ve biyolojik mücadeleyle kontrol altına alınmaya çalışılıyor. Tatlı su kaplumbağası besleyenleriniz varsa belirtelim, su kaplumbağaları bu bitkilerin yapraklarını yemeyi seviyorlarmış...

Bitkinin yaprakları ve bunlardan elde edilen yağ bitkisel tedavilerde çıban, mantar ve yara oluşumlarını engellemek, bağırsak kurtlarını düşürmek, astım, dizanteri, frengi ve tüberküloz gibi pek çok hastalığı tedavi etmek için kullanılıyormuş. Fakat bitkinin sadece derideki mantar hastalıklarının oluşumu engellediği söyleniyor.

İlginç bir inanışa göre, Malezya’da kadınlar kocalarının sevgisini artırmak için bu bitkinin köklerini pişirip yerlermiş... İşte böyle biz insanlar gibi yüzmeyi seven ve iyi bilen bitkiler de var.