Yılan Yastığı

(Arum maculatum)
Yılan Yastığı Bitkisi
Familya: Yılanyastığıgiller (Araceae)
Diğer Adları: Yılan bıçağı, Nivik, Panca
Meyve: Zehirli Kırmızı Üzümler 🍒
Özelliği: Böcekleri hapseder, kötü kokar

Yılanyastığı (Arum maculatum), Kafkaslar, Türkiye ve Avrupa'da yetişen, ailenin en yaygın ama en "yaramaz" üyesidir.

🍆 Erotik İsimler ve Nicholas Culpeper

Şekli nedeniyle tarih boyunca insanlara hep "bir şeyleri" çağrıştırmıştır. Yabancılar, erkek ve dişi cinsel organına benzemesinden ötürü ona hayli erotik isimler takmıştır.

Hatta 17. yüzyılın en ünlü bitki uzmanı Nicholas Culpeper, sözünü sakınmamış ve ona "Deli Pipisi" (Cuckoo's pint) adını vermiştir. Bizde de "Yılan Yastığı" denmesinin sebebi, kıvrılmış yapraklarının yılanların çöreklenmesine uygun bir yatak gibi görünmesidir.

🦟 Bir Gecelik Hapis: Biyolojik Tuzak

Gördüğümüz o büyük yaprak aslında çiçek değil, "spata" adı verilen bir koruyucudur. Gerçek çiçekler dipte saklıdır.

Tuzak Nasıl Çalışır? Bitki kötü bir koku yayarak meyve sineklerini çeker. İçeri giren sinek, aşağıya bakan kıllar yüzünden dışarı çıkamaz ve bir gece boyunca hapis kalır! Bu sırada üzerlerine polenler dökülür. Sabah olduğunda kıllar solar, sinek serbest kalır ve (ne yazık ki akıllanmayıp) başka bir yılan yastığına giderek tozlaşmayı sağlar.

🧪 Salep mi? Zehir mi?

Meyveleri: Sonbaharda oluşan o parlak kırmızı meyveler çok çekicidir ama zehirlidir! Ciltte kızarıklık, boğazda şişme ve nefes darlığı yapar. (Neyse ki tadı çok kötü olduğu için ölümcül dozda yemek zordur).

Kökleri: Eskiden kökleri kurutulup öğütülerek, tıpkı orkide gibi Salep yapımında kullanılırmış. Ancak zehrini atmak için çok iyi pişirilmesi gerekir. Açıkçası, bu riske girmeye değmez!

Kırmızı meyvelerinin güzelliği nedeniyle bahçelerde süs bitkisi olarak da kullanılır. İtalyan Yılan Yastığı (Arum italicum) bunun en güzel örneğidir.

Yılan Yastığı Detay 1 Yılan Yastığı Detay 2
Fotoğraflar: İlhan Özgören